Grote sterns, visdieven en kokmeeuwen bij Wagejot

Als ik op Texel ben breng ik eigenlijk altijd wel een bezoek aan de kolonie grote sterns bij Wagejot. Zie Google Maps. Ter plekke kreeg ik de indruk dat er dit jaar minder grote sterns waren dan voorgaande jaren. Misschien dat het te maken had met de vogelgriep.

Grote sterns zijn iconische vogels van de Waddenzee. Ze vliegen boven helder zeewater en jagen op vis door te duiken. Er zijn maar enkele broedkolonies in Nederland waarvan de kolonie Wagejot op Texel de belangrijkste is; ze behoort tot de grootste van Europa. De vogels komen vanaf eind maart uit hun overwinteringsgebieden in Afrika terug in Nederland om te broeden. Vanaf eind april vormen ze dicht opeengepakte broedkolonies op schaars begroeide zandplaten of schelpenbanken. Ze leggen één of twee eieren in een kuiltje.

Na 22-26 dagen zijn de eieren uitgebroed. De kuikens kunnen de eerste 25-35 dagen niet vliegen. De ouders vliegen in die periode heen en weer naar zee om steeds één visje naar een kuiken te brengen. Hoe groter de kuikens worden, hoe groter de vissen zijn die de oudervogels aanbieden. Als de kuikens vliegvlug zijn, gaan ze mee met de ouders om zelf te leren vissen op zee. Op Texel verzamelen de sterns zich dan veelal in De Slufter. In augustus en september trekken de ouders met jongen weg naar zuidelijke bestemmingen, sommige helemaal tot Kaap de Goede Hoop in Zuid-Afrika. Deze informatie komt van deze site van Wageningen University en Research.

Als je zo op elkaar gepakt zit in een kolonie dan is een verfrissende duik op z’n tijd meer dan welkom.

Op een ander eilandje in Wagejot zaten visdieven te broeden. Dit was maar een klein groepje. Visdiefjes hebben zijn te herkennen aan de rode snavel met zwarte punt.

Behalve de grote sterns en de visdieven zijn de kokmeeuwen ook goed vertegenwoordigd bij Wagejot op Texel. De kokmeeuwen, de grote sterns en de visdieven broeden vlak bij elkaar. Het eilandje waar de kokmeeuwen hun nestjes hadden lag wat dichterbij de weg en zo kon ik mooi inzoomen op de activiteiten van de kokmeeuwen.

Sommige paartjes scharrelden nog wat twijfelachtig om elkaar heen. Andere waren druk bezig met het bouwen van een nest. Weer andere kokmeeuwen waren al druk aan het broeden. En enkele mannetjes en vrouwtjes waren aan het paren.

Vogelgriep treft kolonie grote sterns op Texel

Mijn plan was om in tijdsvolgorde te gaan bloggen over de vakantie op Texel. Ik had al een serie klaarstaan van de tweede vakantiedag totdat ik vanavond op internet een bericht tegenkwam wat me deed besluiten om dit onderwerp vandaag te plaatsen.

Op een ochtend reed ik langs kolonie de Petten. Mijn eerste stop was bij een weiland met o.a. orchissen, zuring en boterbloemen. Op de achtergrond is de witte kerktoren van Den Hoorn te zien. Een eindje verderop, dichtbij de kolonie met grote sterns en kokmeeuwen stopte ik nogmaals.

Ik parkeerde mijn auto voor een landrover met een Duits kenteken. Toen ik uitstapte zag ik dat een vrouw een grote stern in de hand had. ‘Der Vogel ist krank’, zo vertelde ze. Het leek me op dat moment niet wijs dat die vrouw deze vogel had opgepakt. Het lukt me niet zo snel om die twijfel haar in het Duits kenbaar te maken…

Ik richtte mijn camera op de kolonie grote sterns. Later op de computer zag ik dat er ook enkele dode sterns in de kolonie lagen. Ik las net op internet dat men heeft te maken met een massale sterfte onder kolonievogels door vogelgriep. Gisteren alleen al zijn er door een team van boswachters en vrijwilligers meer dan 1000 kadavers geruimd in de kolonie de Petten op Texel. Zowel broedende vogels als jonge kuikens geven massaal de geest. Het lijkt er op dat de grootste kolonie op Texel van ongeveer 3300 broedparen volledig is weggevaagd door deze extreme uitbarsting van de Vogelgriep.

Toen we een paar dagen later een wandeling maakten door de duinen bij De Hors zagen we ook een dode grote stern liggen. Grote sterns zijn lang levende vogels, ze broeden pas op latere leeftijd en brengen per jaar gemiddeld één kuiken groot. Dat kan omdat ze oud worden. Nu er echter een aanzienlijk deel van de volwassen vogels sterft en er dit jaar ook nauwelijks kuikens groot komen heeft dat enorme impact. In Nederland broeden jaarlijks tussen de 17.000 – 20.000 vogels,  Het is nog te vroeg om een compleet overzicht te hebben, maar de signalen uit zowel binnen- als buitenland zijn zeer verontrustend.  

Vogelgriep is een risico voor de vogels, maar ook voor de bezoekers van natuurgebieden en hun honden. Zowel mensen als andere zoogdieren kunnen besmet raken met het virus. We roepen mensen dan ook op kadavers niet op te rapen en honden aangelijnd te houden. Ook buiten de natuurgebieden bestaat het risico kadavers tegen te komen. Als je dode vogels tegenkomt meld dit dan! Voor richtlijnen en contactgegevens van de verantwoordelijke diensten kijk op https://www.nvwa.nl/onderwerpen/vogelgriep-preventie-en-bestrijding

Bovenstaande informatie en foto is afkomstig van deze site van Natuurmonumenten.