Gentiaanblauwtje

Even vooraf de volgende opmerking. De onderstaande foto’s zijn genomen vanaf de wandel- of fietspaden in Dwingelderveld. Door in te zoomen en te croppen heb ik de gentiaanblauwtjes ‘dichterbij’ gehaald.

In het veld is de klokjesgentiaan gemakkelijk te herkennen. Maar de klokjesgentiaan die nog in de knop zit is door een leek lastig te onderscheiden van andere vegetatie. En juist op de bloemknop zet het gentiaanblauwtje haar eitjes af. Als je van het pad afgaat dan vertrap je de bloemknoppen met de eitjes.

In de vorige post schreef ik over de eitjes op de klokjesgentiaan. Tevens schreef ik over de unieke samenwerking tussen het gentiaanblauwtje, de klokjesgentiaan en de knoopmieren. Deze factoren moeten wel op hetzelfde moment op dezelfde plaats aanwezig zijn. Een afwijking in (klimatologische) omstandigheden kan funest zijn. Ik heb de experts c.q. de tellers van de eitjes er nog niet over gehoord, maar ik heb de indruk dat het dit jaar redelijk goed gaat met het aantal eitjes…

Op een namiddag ging ik op stap in de hoop het gentiaanblauwtje te zien vliegen en te fotograferen. Ondanks de lichte bewolking vlogen er boomblauwtjes, citroenvlinders, en zandoogjes, maar er was geen gentiaanblauwtje te bekennen. Maar ik had geduld, veel geduld. Na anderhalf uur wachten en speuren ontdekte ik dan eindelijk het eerste gentiaanblauwtje.

En even later zag ik er nog een vliegen. Het was inmiddels wat zonniger geworden en dat was vast de reden dat deze vlinder zich liet zien.

Ten slotte was ik getuige van een prachtig moment, maar daarover de volgende keer meer…

 

Klokjesgentiaan

Even vooraf de volgende opmerking. De onderstaande foto’s zijn genomen vanaf vanaf de wandel- of fietspaden in Dwingelderveld. Door in te zoomen en te croppen heb ik de klokjesgentiaan ‘dichterbij’ gehaald.

In Dwingelderveld bloeit op dit moment de klokjesgentiaan. Dit prachtige blauwe bloemetje hoort thuis in vochtige heidevelden. Door het verdwijnen van het goede biotoop is het plantje in de loop der jaren steeds zeldzamer geworden. Natuurontwikkeling, bijvoorbeeld het plaggen van heide, geeft deze soort weer nieuwe kansen.

De klokjesgentiaan is gastheer van een heel bijzondere vlinder, het gentiaanblauwtje. Dit zeldzame vlindertje legt zijn eitjes alleen op klokjesgentiaan. Je ziet ze als witte stipjes op de blauwe bloemen of bloemknoppen zitten…

Het gentiaanblauwtje heeft een merkwaardige samenwerking met de knoopmieren. De rupsjes, die zich tegoed doen aan de zaadknoppen van klokjesgentiaan, vervellen drie keer en gaan dan op zwerftocht. Ze zijn dan nog maar drie millimeter groot. Als ze geluk hebben, worden ze gevonden door een knoopmier. Die pakt het rupsje tussen de kaken en neemt hem mee naar het mierennest…

De mieren zijn gek op het zoete vocht dat de rups uitscheidt en dat likken ze van de rups af. Ondertussen doet het rupsje zich tegoed aan het broed van de mieren. Dan verpopt de rups zich in het mierennest. Na de verpopping komt er een riskant moment. Als de vlinder uit de pop komt, herkennen de mieren de geur niet van deze nieuwkomer en vallen ze hem aan, als een vijandelijke indringer. De vlinder moet zich snel uit te voeten maken en het nest verlaten, anders overleeft hij het niet!

De volgende keer zoomen we in op de zeldzame vlinder, het gentiaanblauwtje.