‘Vogels kun je niet melken’

We gaan terug naar de dag waarop Jan en ik samen op pad waren in Fryslân. Jan heeft op zijn weblog die dag al in meerdere boeiende series laten zien, Ik neem jullie in wat grotere stappen mee door deze bijzondere dag. Na onze fotosessie bij de mummies in Wiuwert vervolgden we onze route naar Boazum.

In de kerk van Wiuwert waren we door Stephan getipt over het prachtige interieur van de Sint-Martinuskerk in Boazum. Vol verwachting reden we erheen, maar helaas kwamen we voor een dichte deur te staan. Toch maakte ik nog een rondje om de kerk, waarbij vooral de sfeer van de kerk in haar omgeving opviel. Daarna stapten we in de auto en reden we door naar onze volgende bestemming.

Dat lag een eindje buiten Easterwierrum. Ook dat was een mooie tip van mijn collega, die ons had gewezen op de oude toren: de Ald Toer. De terp met daarop de Ald Toer ligt prachtig in het Friese landschap. Het grasland rondom stond vol bloeiende paardenbloemen, wat het geheel een sfeervol en bijna schilderachtig aanzicht gaf.

We begonnen de dag met een indrukwekkend onderwerp: de mummies van Wiuwert. Maar minstens zo indrukwekkend was het verhaal waarmee we deze dag afsloten: een bezoek aan het weidevogelgebied met de grutto van cortenstaal van Bote de Boer. Het kunstwerk ligt langs een drukke weg en veel voorbijgangers zullen er waarschijnlijk zonder veel aandacht aan voorbijrijden. Wat echter diepe indruk maakt is het verhaal achter deze grutto. Jan had mij enige tijd geleden al gewezen op dit bijzondere verhaal en op de film Vogels kun je niet melken. Het verhaal kun je teruglezen op de website van de Correspondent.

Over hun leven en de keuzes die zij maakten werd de documentaire Vogels kun je niet melken gemaakt. Na de bioscooprelease in 2024 was de film ook te zien bij NPO in het programma 2Doc en hij is nog steeds terug te vinden op NPO Start. De film is niet alleen inhoudelijk boeiend, maar ook prachtig in beeld gebracht. De combinatie van documentaire en natuurfilm maakt hem extra bijzonder. Helaas is de film alleen te bekijken door inwoners van Nederland‘Vogels kun je niet melken’. 

Met dank aan mijn fotomaatje was het een mooie en indrukwekkende dag.

Bij de grutto’s

Afgelopen week ben ik naar de Ryptsjerksterpolder gereden. Dit natuurgebied ligt ten noordoosten van Leeuwarden. Ieder jaar strijken daar duizenden grutto’s neer na hun lange reis vanuit het zuiden. Vanaf de parkeerplaats wandelde ik naar het bruggetje.

9J0A9844x

Vanaf het bruggetje had ik een mooi zicht op de Koaiboutfeart.

9J0A9847x

Vanuit de auto had ik gezien dat het waterpeil in dit plas-drasgebied al flink was gezakt. Dat betekende automatisch dat de grutto’s heel ver weg zouden zitten. Met de verrekijker liet ik mijn blik glijden over de duizenden vogels. Ik zag smienten, ganzen, meeuwen, grutto’s, kieviten en aalscholvers. Met de Nikon bridgecamera zoomde ik flink in. Ik had al gelijk door dat de vogels te ver weg zaten. Op de computer werd mijn vermoeden bewaarheid. Het heeft geen bruikbare foto’s opgeleverd.

9J0A9849x

In maart 2019 was ik ook in de Ryptsjerksterpolder. Toen was ik er twee weken eerder. Het water stond toen tot aan de dijk. De duizenden vogels waaronder de grutto’s zaten toen dichterbij. Dit jaar was ik dus te laat.

9J0A5155-2x

Terwijl ik met deze post bezig was zocht ik meer informatie op internet. Ik kwam toen terecht op deze site van Vroege Vogels. Daar las ik over een interessant veldonderzoek naar het trekgedrag van grutto’s. Filmer Herman Zeilstra kreeg de kans om de jonge grutto’s, van ei tot uitvliegen en de terugkeer, van zeer dichtbij te filmen. De documentaire werd uitgezonden op 13 maart bij NPO2 en op 14 maart bij Omrop Fryslân. Zie Omrop Fryslân.

Omdat het deze keer niet is gelukt om de grutto’s in de Ryptsjerksterpolder vast te leggen laat ik hier een aantal foto’s zien die ik heb gemaakt in maart 2019. *Klik op de foto voor groot formaat*

In 2019 heb ik ook een filmpje gemaakt.

Gelukkig was ik niet alleen voor de grutto’s naar het hoge noorden gereisd. Ik heb het gecombineerd met een bezoek aan mijn lieve voormalige collega. Onder het genot van een heerlijke lunch hebben we gezellig bijgepraat. Als vanouds. Toen de jongens uit school kwamen hebben we met elkaar een wandeling gemaakt in de natuur.

9J0A9897x

Vanwege het broedseizoen waren de meeste wandelroutes niet toegankelijk en stonden we meerdere keren voor een afgesloten hek. Gelukkig vonden we uiteindelijk deze route.

9J0A9898x

Deze jongens zijn echte buitenjongens. Het was dan ook heel gezellig om zo met elkaar op pad te gaan. De oudste test hier zijn onderwatercamera.

9J0A9890x

Jongens zijn geen jongens als ze niet even proberen hoe ver ze kunnen gaan. Natuurlijk stopten ze net op tijd voordat hun laarzen volliepen met water.

9J0A9901x

Ik heb dan geen acceptabele foto’s van de grutto’s kunnen maken, de dag was in ieder geval zeer geslaagd.

Grutto’s in De Mieden

Nu had ik inmiddels wel de wulp en de kemphaan  vastgelegd, maar  de Kening fan ‘e Greide had ik nog niet mooi voor de lens gekregen. Van mijn fotomaatje leerde ik een plekje waar ze met alle waarschijnlijkheid wel zouden zitten, maar ik wist niet hoe daar te komen. Door de corona-crisis zijn Jan en ik een tijdje niet samen op stap geweest. Omdat ik onbeschermd zorg verleen ben ik veel te bang om Jan te besmetten met het virus. Eind vorige week hebben we daar een oplossing voor bedacht. We zijn toen voor het eerst weer ‘samen apart’ op stap geweest. Voorzien van onze eigen koffie en broodjes zijn we in twee aparte auto’s naar het plas-drasgebied, De Mieden gereden. Daar parkeerden we onze auto’s in de berm en nestelden we ons op onze klapstoeltjes ruim drie meter van elkaar aan de rand van het plas-drasperceel.

Dat we daar eersterangs zaten dat werd al snel duidelijk, een paar grutto’s foerageerden geruime tijd binnen een acceptabele afstand van onze camera’s.

Terwijl wij onze camera’s veelvuldig lieten klikken foerageerden ze rustig door.

Het was een feest om daar te zijn. Het was prachtig weer. Terwijl we tussen het fotograferen bij praatten over allerlei zaken klonk er op de achtergrond het grote orkest van weidevogels.

Met zijn fiere hals en ferme snavel mag deze vogel met recht de Kening van de Greide worden genoemd.

Ik heb ook een filmpje gemaakt van de grutto’s.