Klederdracht en knieperties

Na ons vaartochtje over het Bovenwiede en door de slootjes in Giethoorn kwamen we weer aan bij het vakantiehuis.

Terwijl onze vrienden de nodige spullen bij elkaar zochten genoten wij nog even van het uitzicht rondom het vakantiehuis. Even later wandelden we met z’n vieren naar de parkeerplaats. De mannen waren al lang uit zicht verdwenen. Mijn vriendin en ik vormden de achterhoede.

Op het pad terug passeerden we een paartje eenden. Het mannetje was anders ‘gekleed’ dan de gebruikelijke wilde eend. Op internet zag ik dat dit een parkeend was. Zie deze site van Waarneming.

Het was inmiddels veel drukker geworden op de paden en op het water. Hier en daar was er al een beetje sprake van filevorming. Dat niet iedereen bedreven is in het (normaal) besturen van een huurbootje dat bewijst dit filmpje.

Bij Museum Giethoorn ´t Olde Maat Uus werd er knieperties gebakken. De vrijwilligers waren gekleed in Gieterse klederdracht. De knieperties vonden gretig aftrek.

Melkcarrousel

Vandaag neem ik jullie nog één keer mee naar ons familieweekend. Mijn zwager heeft een agrarisch bedrijf en om die reden is hij geïnteresseerd in andere agrarische bedrijven. Ook als hij op vakantie is dan brengt hij graag een bezoek aan een bedrijf van een collega agrariër. Soms kent hij de eigenaar, maar meestal ook niet. Hij rijdt dan het erf op en als het schikt maakt hij een praatje met de eigenaar of met een medewerker. Terwijl de hele familie nog op één oor lag stapte hij op een ochtend op de fiets en bezocht een groot veeteeltbedrijf in de buurt van onze accommodatie. Hij trof daar de bedrijfsleider die net klaar was met het melken van 550 koeien. De bedrijfsleider stelde mijn zwager voor om ´s middags te komen kijken bij het melken. Toen hij ons later over dat bedrijf vertelde werden mijn neef en ik meteen enthousiast en vroegen of wij dan ook mee mochten. En zo gebeurde het dat we die middag met z’n drieën een bezoek brachten aan deze boerderij…

Op deze boerderij worden de koeien gemolken met een melkcarrousel. In deze carrousel passen 40 koeien.

In de melkstal zag het er brandschoon uit. De koeien worden twee keer per dag gemolken. Voor het melken zijn twee medewerkers nodig. Eén medewerker drijft de koeien op en de tweede verzorgt het melken. Bij dit bedrijf werken ongeveer 12 mensen in ploegendienst. De eerste melkbeurt van de dag is van 2 tot 7 uur en de tweede van 14 tot 19 uur. Na het melken wordt alles grondig gereinigd en keurig achtergelaten voor de volgende melkploeg.

Ik heb uiteraard gevraagd of ik welkom was en of ik wel foto´s mocht maken. Dat was prima. Ze waren gewend om bezoek te krijgen. Op dit bedrijf zijn er wekelijks excursies. De koeien zijn gewend aan vreemde mensen, zo werd mij verteld. De carrousel draait heel langzaam rond. Per keer stapt er één koe in de carrousel. Als er ongeveer vijf nieuwe koeien staan dan masseert de melker de spenen van deze koeien. Dit doet hij met een doekje. Voor iedere koe wordt een schoon doekje gebruikt. Door de spenen te masseren worden de zenuwen van de koe geprikkeld en wordt er oxytocine aangemaakt. Door oxytocine trekken de spieren samen. Hierdoor neemt de druk op de uier toe en laat de koe haar melk schieten. Het ideale moment voor het aansluiten van de melkbekers is 1 tot 1,5 minuut na het masseren. Het is best interessant om eens te lezen hoe vernuftig deze lopende melkfabriek (red. koe) in elkaar zit. Je kunt het lezen op deze site.

Als de koe een speen mist vanwege een doorgemaakte uierontsteking dan wordt een van de vier melkbekers voorzien van een afsluitdop. Dat is om te voorkomen dat er lucht wordt aangezogen.

Een uier bestaat uit vier kwartieren. Ieder kwartier heeft een eigen speen. Als het kwartier leeg is dan valt de melkbeker van die speen. Alle koeien hebben een nummer. Op de computer wordt o.a. bijgehouden hoeveel liter melk een koe geeft. Dit bedrijf werkt overigens ook met CowManager. Dit systeem monitort alle koeien 24/7. Dankzij real-time informatie over vruchtbaarheid, gezondheid, voeding en locatie, weet men precies welke koe wanneer aandacht nodig heeft. In het linker oor draagt de koe een oranjekleurige chip wat connect met een app op de telefoon. Op een bedrijf met zoveel koeien kan men niet met een melkrobot werken. Voor 550 koeien zou men namelijk 12 melkrobots nodig zijn. Het voordeel van het werken met een carrousel ten opzichte van een melkrobot is dat men twee keer per dag alle koeien voorbij ziet komen. Door de vaste melkerstijden is het een afgebakend proces en dat ervaren deze medewerkers als prettig, zo vertelde mij de bedrijfsleider.

De bedrijfsleider zei mij dat ik ook gerust de rest van het bedrijf mocht bekijken. Nadat ik voldoende tijd had doorgebracht in de melkstal wandelde ik naar achteren, naar de andere stallen en naar de kalverboxen. Ik heb een tijdje staan kijken bij de automatische strontveger. Vervolgens wandelde ik naar de stal met koeien die gemolken waren. Een koe liet zich verwennen door de koeborstel. De meeste koeien lagen te rusten en te herkauwen op een bedje van zand.

Bij 550 koeien heb je ook heel veel kalfjes in allerlei leeftijden. Deze schattige koppies mochten een plekje krijgen op mijn weblog.

Van de melkcarrousel heb ik een kort filmpje van gemaakt. Als je vanaf een korte afstand voortdurend naar de carrousel kijkt dan voelt het net alsof je zelf draait. Mijn evenwichtsorgaan raakte daarvan in de war en ik werd daar wat duizelig en een beetje misselijk van. Toen ik dat vertelde aan de melker bevestigde hij dat fenomeen. Hij vertelde dat alle nieuwe melkers daar de eerste tijd last van hebben.

Scholekster in de haven

Na onze wandeling bij Lauwersnest kregen we ruim na lunchtijd zo langzamerhand toch wel trek. We besloten om een visje te gaan halen in de vissershaven van Lauwersoog. We reden daarvoor naar de noordkant van de haven. We parkeerden de auto en wandelden naar de restaurants.

Terwijl we daar liepen landde er een scholekster in het ondiepe water. Zo te zien had de scholekster ook zin in een lekker hapje uit de zee.

Van het foerageren maakte ik onderstaande fotoserie.

Na deze fotosessie werd het ook voor ons tijd om een visje op te scharrelen. Wij zijn geen echte viseters, maar een lekkerbekje ging er bij ons beiden lekker in…

Lesje in riet kammen

Het rietmaai-seizoen is voorbij. Voor 1 mei moet al het riet gemaaid en afgevoerd zijn uit het rietland. Op die laatste dag kwam zijn vrouw samen met de kinderen koffiedrinken in het rietland. Ik was erbij om er van te genieten en er een fotoserie van te maken. Het zijn tenslotte mijn oogappeltjes.

Klaas Jan kamt met een machine het onkruid uit het riet. De kinderen vinden het een leuk werkje om dat met de hand en een kam te doen. Ze werden daarbij begeleid door hun moeder. ‘Je moet onderaan beginnen met kammen net als bij je haar en daarna ga je steeds wat hoger’, zo schetste hun moeder. Moeders zijn heel praktisch en dat blijkt wel weer. 😃

Het dak ging er weer op..

Op 22 februari liet ik hier een fotoserie zien van de stormschade aan het tuinhuis. Het dak werd door storm Eunice opgetild en belandde rechtop achter het tuinhuis. Afgelopen week werd het dak in z’n geheel weer teruggeplaatst op het onderstel.

Voor die operatie was een kraan nodig. Gelukkig gaf de eigenaar van het land achter ons huis toestemming om over zijn land te gaan. De akker was weer begaanbaar en nog niet klaargemaakt voor het volgende maisseizoen.

De mannen overlegden eerst hoe ze het gingen aanpakken. De perenboom achter het tuinhuis had er voor gezorgd dat het dak niet in de sloot is beland. De boom bemoeilijkte echter wel het proces, het dak stond min of meer klem tussen het tuinhuis en de boom.

Ze kwamen tot de conclusie dat het dak verticaal erachter vandaan getild moest worden en dan op het gras zou worden gelegd. Daarna zouden de kraanbanden opnieuw worden gepositioneerd zodat het dak horizontaal op het onderstel kon worden gezet. Eerst moesten de spanbanden en kraanbanden stevig worden bevestigd. Een van de mannen klom daarvoor in de boom.

Toen de banden naar ieders tevredenheid waren vastgemaakt tilde de kraan het dak voorzichtig op. De mannen zorgden ervoor dat het dak de goede koers volgde. Dit vond ik het spannendste deel van de operatie. Het dak ging rakelings langs het vlechtscherm en het kippenhok.

Tot zover ging het goed. Nu de laatste fase van het proces, het plaatsen van het dak en het goed laten aansluiten op het onderstel…

Een halve week later werden de dakgoten en de afvoer weer aangesloten op de nieuwe regenton. De oude regenton was bezweken onder het dak. Aan de binnenkant is de constructie nu zo gemaakt dat het dak er nooit weer kan afwaaien. De dakdekker is geweest om nog een paar gaatjes te dichten. Ik heb zelf het tuinhuis opnieuw gebeitst. Verder heb ik alle ‘rommel’ wat verdekt stond opgesteld achter het tuinhuis naar de stort gebracht. We zijn blij dat het dak er weer opzit en dat het zo is afgelopen. Maar ik ben nog het meest content dat het nieuwe vlechtscherm van wilgentenen het heeft overleefd…

Afscheid van het rietland

Als Klaas even niet zijn vader kan helpen dan houdt hij zich graag bezig met zijn grote vriendin, Rhena. Rhena is een lieverd en ze laat zich dan ook alles weggevallen.

Met Rhena kun je je diepste geheimen delen, ze vertelt niets door…

Toen zijn vader aanstalten maakte om een van de rietmachines te starten was Klaas er als de kippen bij.

Klaas mocht van zijn vader aan het touw trekken om proberen de machine te starten. Na een aantal verwoede pogingen nam zijn vader het van hem over. Klaas moet eerst nog wat meer pannenkoeken eten voordat hij zover is…

Klaas Jan maaide met deze kleinere machine de rand van het rietland kaal. Iedere rietstengel wordt meegepakt. Dat iedere rietstengel telt wordt van vader op zoon doorgegeven zo getuigt onderstaande fotoserie. Klaas toonde zich een volwaardige assistent van zijn vader…

Het verveelde ons nog niet, maar de tijd tikte wel door. Dan was daar toch het moment om afscheid te nemen. De beide rietsnijders zwaaiden ons vrolijk uit. Wat mij betreft is deze gezellige middag voor herhaling vatbaar…

Legaal een vuurtje stoken

Bij het uitkammen van het riet komt veel afval (ruigte) vrij.

Dit afval belandt op een hoop achter de kammachine.

In die hoop ruigte kun je heerlijk liggen en dat had Rhena ook ontdekt.

Klaas Jan schuift met z’n kammachine iedere keer een stukje op en maakt daar een nieuwe bult met ruigte. De vorige bult steekt hij dan in de brand.

Dat het verbranden van ruigte in het rietland is toegestaan dat heeft Jan beschreven op zijn weblog in dit bericht.

Terwijl Klaas Jan de bult gecontroleerd laat branden brengt hij ondertussen een bos riet naar de kar.

Met behulp van een vork dooft Klaas Jan het vuur aan de randen om zo te voorkomen dat het vuur zich verder verspreid dan noodzakelijk is.

Onder toeziend oog van zijn vader mag Klaas helpen bij het stoken. Van een vuurtje stoken gaat menig jongenshart sneller van kloppen…

Wegdromen in het rietland

We blijven nog even in het rietland van Klaas Jan.

Tussen het fotograferen door was er regelmatig een moment van rust. Jan had daarvoor een mooi plekje gevonden. Ook Klaas Jan pauzeerde regelmatig. Schijnbaar vinden we het alle drie wel gezellig en zinvol om bij te praten.

Rhena, die van jongs af aan meegaat naar het rietland, heeft een leeftijd bereikt waarop ze het rustig aandoet.

Terwijl Jan nog wat langer bleef zitten wandelde ik alvast verder het rietland in .

Op de linker foto is aan de horizon de toren van de Grote kerk van Blokzijl te zien.

Klaas mag dan wel ‘aangesteld’ zijn als aspirant rietteler, hij mag het op z’n jonge leeftijd nog rustig aandoen. Hoe ouder hij wordt hoe meer hij zal kunnen helpen. Nu is het nog vooral spelen en wegdromen…

‘Kijk tante Jetske, het lijkt net een trap’ en hij wees naar de wolken. Voor mij was dat een déjà vu. Toen ik als klein meisje met mijn vader mee ging naar het rietland lag ik ook regelmatig weg te dromen terwijl ik naar de wolken keek. Waardevol dat ook Klaas daar van kan genieten…

Een pannenkoek in het rietland

Het was lunchtijd in het rietland. Nadat ik mijn broodje had verorberd was ik al snel weer in de benen om een foto te maken van een spiegelgladde Roomsloot.

Klaas had van zijn moeder een koude pannenkoek meegekregen en zo te zien ging dat er goed in.

Toen ik op de computer deze foto zag met Klaas in zijn blauwe overall en met het gele broodtrommeltje dacht ik gelijk aan de aan de Oekraïense vlag. Vanuit de hele wereld komen er steunbetuigingen voor Oekraïne door het tonen van deze twee kleuren. Er is niet echt een betekenis voor deze twee kleuren, maar volgens veel Oekraïners staat het geel voor de uitgestrekte graanvelden en het blauw voor de hemel. Omdat Oekraïne de graanschuur van Europa is, is het maar zeer de vraag hoe het straks is gesteld met onze graanvoorraad…

Wordt vervolgd.

Naar het rietland

Na het bezoek aan Gerjanne en de kinderen en de fotosessie bij de lammetjes vervolgden Jan en ik onze reis. We reden naar het rietland van Klaas Jan. Dit rietland ligt bij het buurtschap Muggenbeet onder de rook van Blokzijl.

Op de zaterdagen gaat Klaas de hele dag met zijn vader mee naar het rietland. Door omstandigheden ging Klaas deze keer wat later op de ochtend. Het trof mooi dat hij met ons kon meerijden en zo hoefde Gerjanne hem niet te brengen.

Klaas rende voor ons uit en koos voor de langste weg naar zijn vader. Ik dacht dat hij niet via het natte weiland wilde. Ik koos voor de kortste weg en stak het weiland schuin over. Ik had laarzen aan dus de plassen waren geen probleem.

Al snel bleek dat ik Klaas had moeten volgen, want hij wist de weg. Ik stuitte namelijk op een sloot en moest alsnog omlopen. Jan was mij gevolgd, zij het wel op enige afstand. Ook Jan moest helaas een stukje terug lopen. Voor Jan was dit extra vervelend omdat hij door de MS weinig kracht heeft in z’n benen. Halverwege de tocht was er een gelegenheid waar hij even kon zitten om bij te komen van deze zware wandeling.

Klaas was blij dat hij zijn vader én Rhena weer zag.

We arriveerden tegen lunchtijd. Dat kwam mooi uit. Klaas Jan zette de machine stil, zo konden we in alle rust bijpraten en onze lunch nuttigen.

Een tegenlichtopname van het ‘geschoren’ rietveld.

Wordt vervolgd.